HORMONEN9 min lezen

Gamen, slaaptekort en aankomen: zo speel je door zonder dat je weging ontspoort

Man gamet 's avonds laat achter zijn computer

Ja, je kunt aankomen van een week nachten doorgamen. Niet omdat je lichaam van slaaptekort ineens vet gaat opslaan, maar omdat korte nachten je honger omhoog en je verzadiging omlaag zetten, en omdat wie om één uur 's nachts nog speelt, er ongemerkt een extra maaltijd aan snacks bij eet.

GTA VI ligt sinds 19 november in de winkel en heel wat mannen van in de dertig en veertig zitten weer tot diep in de nacht met een controller in hun hand. Men's Health NL schreef deze week al hoe je gezond blijft in de releaseweek. Hier lees je wat die nachten met je honger en je weging doen, en een plan om te blijven spelen zonder dat je maandag schrikt van de weegschaal. Geen preek: gamen is prima. Het gaat om wat eromheen gebeurt.

Slaaptekort en honger: wat een paar korte nachten doen

Slaap je minder dan zes uur, dan verschuiven twee hormonen die je eetlust regelen. Ghreline, je hongerhormoon, gaat omhoog. Leptine, het hormoon dat zegt dat je vol zit, gaat omlaag. Meer honger en minder snel vol, allebei tegelijk.

Onderzoek laat zien dat je na een slechte nacht meer trek hebt, vooral in zoete en vette snacks. Dat is geen gebrek aan discipline. Dat is gewoon hoe je lichaam reageert. Je hersenen zoeken na een korte nacht naar snelle energie, en een zak chips of een handvol koekjes is precies wat ze willen.

Na een paar korte nachtenWat je merkt
Hongerhormoon omhoogJe hebt eerder en vaker trek
Verzadigingshormoon omlaagJe eet een bord leeg en kunt nog wel wat
Stresshormoon hogerMeer zin in calorierijk eten, sneller geïrriteerd
Minder energieJe beweegt de volgende dag minder, vaak zonder het te merken
Testosteron lagerNa een week van vijf uur per nacht ±10 tot 15% lager

Die laatste twee worden vaak vergeten. Na een korte nacht loop je minder, sta je minder op en pak je eerder de auto. Dat scheelt over een week meer dan je denkt. Hoe dat allemaal samenhangt, lees je in slaap en hormonen.

Slaaptekort maakt je niet dik omdat je lichaam vet vasthoudt. Het maakt dat je meer eet en minder beweegt. Calorieën blijven de rekensom, slaap bepaalt hoe makkelijk je je eraan houdt.

Waarom je weging na een gameweek omhoog schiet

Sta je na vijf avonden gamen een kilo zwaarder, dan is dat niet allemaal vet. Je gewicht wordt beïnvloed door vocht, zout, koolhydraten en wat er nog in je darmen zit. Chips en nootjes zitten vol zout, en 100 gram koolhydraten meer dan normaal is de volgende ochtend al ±400 gram extra op de weegschaal, door het vocht dat daarmee wordt vastgehouden. Een kilo vet aankomen in één avond zou ook best knap zijn.

Maar ga je elke avond van de week over je calorieën heen, dan komt er na het vocht wel echt vet bij. Daarom kijk je naar je weekgemiddelde, niet naar die ene maandag. Meer over die schommelingen in waarom je gewicht schommelt.

Gamen en slaap: het echte probleem is je bedtijd

Gamen zelf is het probleem niet. Het probleem is dat er nooit een natuurlijk eindpunt is. Nog één missie. Nog één race. Voor je het weet is het half twee, terwijl de kinderen om zeven uur naast je bed staan.

Daar komt bij dat je hoofd na een spannende game niet meteen uit staat. Een achtervolging of een potje online jaagt je stresshormoon op, en dat neem je mee je bed in. Je ligt erin, maar je slaapt niet. Daarom kijk ik zelf 's avonds laat liever iets luchtigs dan iets spannends: hoe rustiger je laatste uur, hoe dieper je slaapt.

En de slaap die je wel krijgt, is minder waard. Je diepe slaap zit vooral in de eerste helft van de nacht, je droomslaap in de tweede helft. Ga je laat naar bed en gaat de wekker gewoon op tijd, dan knip je precies dat laatste stuk eraf, het deel waarin je onder andere testosteron aanmaakt.

Gamen zonder aan te komen: het plan

Je hoeft niet te stoppen met spelen. Je hoeft alleen een paar dingen vooraf te beslissen, zodat je om middernacht niets meer hoeft te kiezen.

1. Begrens je speeltijd

Bepaal voordat je de console aanzet hoe laat hij uitgaat, en zet er een wekker voor. Reken terug vanaf je opstaantijd. Moet je om 7:00 op en wil je zeven uur slapen, dan staat de controller om 23:30 op de lader, zodat je om middernacht slaapt. Sta ook in een gameweek op je vaste tijd op, ook in het weekend. Dat houdt je ritme heel.

Speel op doordeweekse avonden korter en schuif de lange sessie naar een avond waarna je de volgende ochtend uit kunt slapen. Eén late avond per week verpest niks. Vijf achter elkaar wel.

2. Geen snackvoorraad naast de bank

Bank plus scherm betekent voor je brein snacks. Dat is gewoonte: de bank is het signaal, de chips zijn de routine, het lekkere gevoel is de beloning. Wat naast je ligt, eet je op. Dus leg er niets neer wat je niet op wil eten. Haal de grote zakken niet in huis, en zijn ze er voor de kinderen, leg ze dan waar jij ze niet ziet.

Laat de snack niet weg, vervang hem. Dat werkt beter dan alleen nee zeggen.

In plaats vanPak dit
Zak chipsKomkommer of snoeptomaatjes, of een bakje magere kwark met zero siroop
Koekjes of chocolaEen eiwitreep, en dan één, niet de doos
Gewone frisdrankZero frisdrank of thee
Energiedrank 's avondsWater of thee zonder cafeïne
Nog een tosti om middernachtNiks: je hebt gegeten, dit is trek, geen honger

Meer ideeën die je vullen voor weinig calorieën staan in eiwitrijke snacks. En is 's avonds snaaien bij jou ook buiten de releaseweek een ding, lees dan avond snacken stoppen.

3. Een harde cafeïnegrens

Je laatste kop koffie drink je om 14:00. Dat geldt ook voor energiedrank, pre-workout en cola, want die tellen allemaal mee. Cafeïne heeft een halfwaardetijd van ±5,5 uur. Een blikje energiedrank om tien uur 's avonds zit om half vier 's nachts nog voor de helft in je bloed. Je valt misschien wel in slaap, maar je slaapt lichter en herstelt minder.

DrankjeCafeïne (ongeveer)
Kop filterkoffie±80 tot 100 mg
Energiedrank 250 ml±80 mg
Energiedrank 500 ml±160 mg
Blikje cola (330 ml)±30 mg
Kop zwarte thee±40 tot 50 mg

De veilige bovengrens voor een gezonde volwassene is ±400 mg per dag. Twee grote blikken en drie koffie en je zit eroverheen. En moet je cafeïne nemen om wakker te blijven achter je game, dan is dat het signaal dat het tijd is om te stoppen.

4. Water binnen handbereik, en eerst echt eten

Zet een grote fles water naast je in plaats van een zak chips. Komt de trek opzetten, drink dan eerst 300 tot 500 ml water en wacht tien minuten. Vaak zakt het dan al. Is het daarna nog echte honger, pak dan iets met eiwit.

Eet ook gewoon je avondeten voordat je begint, met een goede eiwitbron erbij. Wie overdag te weinig eet en dan gaat spelen, compenseert dat 's avonds. Begin niet met een lege maag aan een sessie van drie uur.

5. Beweeg tussen je missies door

Een missie af? Sta op, loop een rondje door het huis, haal water. Ga overdag, voordat je begint, even naar buiten voor daglicht en een wandeling. En sla je trainingen niet over omdat er een game ligt. Drie trainingen in de week en ±8000 tot 10000 stappen per dag houden je verbranding op peil, ook in een week dat je avonden op de bank zit. Waarom die stappen zoveel doen, lees je in hoeveel stappen per dag.

Je week weer rechttrekken na een paar nachten doorgamen

Ging het een paar avonden mis? Dan herstel je dat in een paar dagen, zolang je niet gaat crashen.

  1. Niet uithongeren. Een dag weinig eten om het goed te maken, zorgt voor nog meer honger op de volgende moeie avond. Ga gewoon terug naar je normale plan, met een tekort van hooguit 300 tot 500 kcal
  2. Sta op je vaste tijd op. Ook als je laat lag. Lang uitslapen schuift je ritme op, waardoor je de volgende avond weer laat in slaap valt
  3. Pak ochtendlicht. Binnen een halfuur na het opstaan naar buiten. Dat zet je klok goed, zodat je 's avonds eerder moe wordt
  4. Eiwit bij elke maaltijd. 30 tot 40 gram bij je ontbijt en lunch. Eiwit vult het best, en dat heb je nodig na een paar dagen met meer trek
  5. Train gewoon. Korter mag, overslaan niet. Een training van drie kwartier is beter dan geen training
  6. Laat alcohol even staan. Bier bij de game maakt je slaap nog onrustiger en je trek nog groter
  7. Kijk naar je weekgemiddelde. Niet naar die ene zware weging op maandag. Zakt je gemiddelde binnen een week weer, dan was het vocht

Slaap je niet door de game maar door je baby of je werk structureel te kort, dan heb je een ander plan nodig. Dat staat in afvallen met slaaptekort. Ben je overdag vooral moe en haal je je energie uit koffie, lees dan ook altijd moe als man.

En vergeet niet waar je het voor doet. Je kinderen hebben de volgende ochtend weinig aan een vader die tot half twee in Vice City zat en nu niet vooruit te branden is. Speel, geniet ervan, en zorg dat je de volgende dag ook nog wat hebt voor de mensen thuis.

Veelgestelde vragen

Kom je aan van slaaptekort?

Niet door de slaap zelf. Wel krijg je na korte nachten meer honger, zit je minder snel vol en beweeg je minder. Daardoor eet je vaak meer dan je verbrandt. Over een paar weken telt dat op.

Is gamen slecht voor je slaap?

Gamen zelf niet, maar te laat stoppen wel. Een spannende game houdt je hoofd en je stresshormoon actief, waardoor je moeilijker in slaap valt en minder diep slaapt. Stop op een vaste tijd en doe het laatste halfuur iets rustigs zonder scherm.

Hoe laat moet je stoppen met gamen?

Reken terug vanaf je opstaantijd. Moet je om 7:00 op en wil je zeven uur slapen, dan stop je rond 23:30. Zet er een wekker voor, want 'nog één missie' heeft geen eindpunt.

Waarom heb ik meer honger als ik moe ben?

Na een korte nacht gaat je hongerhormoon omhoog en je verzadigingshormoon omlaag. Je hebt dus meer trek en bent later vol, vooral in zoete en vette snacks. Eiwit bij elke maaltijd en geen snacks binnen handbereik helpen het meest.

Hoeveel cafeïne zit er in een energiedrank?

Een blikje van 250 ml bevat ongeveer 80 mg, een groot blik van 500 ml ongeveer 160 mg. Een kop filterkoffie zit op ±80 tot 100 mg. De veilige bovengrens is ±400 mg per dag, en na 14:00 neem je liever niets meer.

Kun je gezond gamen?

Ja. Begrens je speeltijd, houd snacks uit de buurt, drink water in plaats van energiedrank, eet eerst een goede maaltijd, beweeg tussen je sessies door en sla je trainingen niet over. Dan is gamen gewoon een hobby, en geen reden dat je weging oploopt.

Bronnen

“Ik hoef mezelf niet meer te verbergen. Ik ben fit, energiek, ik voel me vrij.”

Niels · −15 kg in een half jaar

VetverliesEnergieVaders
Lees zijn verhaal →
Gratis call

Wil je dit niet alleen uitzoeken?

Plan een gratis call met een missie coach. In 15 minuten kijken we naar jouw week, je werk en je gezin, en wat voor jou de eerste stap is. Geen verkooppraatje, wel een eerlijk antwoord.

Lees verder

Meer over hormonen en energie

Alle artikelen over hormonen en energie →