VOEDING5 min lezen

Macro's berekenen en verdelen: eiwit, koolhydraten en vet

door Coach DesBijgewerkt:
Macro's berekenen en verdelen: eiwit, koolhydraten en vet

Je trackt je calorieën, je eet 'gezond', en toch: slappe trainingen, honger om 21:00 en spieren die niet groeien. Grote kans dat je totaal klopt, maar je verdeling niet.

Macro's berekenen klinkt als iets voor wedstrijdbodybuilders. Het is drie keer basisschoolrekenen. Hieronder staat het complete stappenplan, met een voorbeeld voor een man van 90 kg dat je zo kunt overnemen.

Wat zijn macro's?

Macro's is de afkorting voor macronutriënten: de drie voedingsstoffen waaruit al je eten bestaat en waaruit je lichaam energie haalt. Calorieën bepalen óf je lichter wordt of aankomt. Macro's bepalen hóe dat proces verloopt — of je spieren behoudt en of je hormonen blijven werken zoals ze moeten.

MacroEnergie per gramFunctie
Eiwit4 kcalBouwsteen voor je spieren
Koolhydraten4 kcalJe primaire energiebron
Vet9 kcalGrondstof voor je hormonen

Stap 1: bepaal je calorieën

Voordat je macro's verdeelt, moet je je totale calorieën weten. Bereken eerst je onderhoudsniveau en bepaal of je in een cut, bulk of onderhoud zit. Een uitgebreide uitleg van de berekening staat in caloriebehoefte berekenen.

Stap 2: zet je eiwit vast

Eiwit is de belangrijkste macro en je begint er altijd mee. Richt op 1,6 tot 2 gram per kilo lichaamsgewicht, met zo'n 180 gram als praktisch maximum. Waarom meer dan dat weinig extra oplevert, lees je in kun je te veel eiwit eten. Voor 90 kg komt dat neer op 145 tot 180 gram per dag. Weeg je veel boven je streefgewicht? Reken dan met je streefgewicht in plaats van je huidige gewicht. Alles over de waarom lees je in hoeveel eiwitten per dag.

Stap 3: zet je vet vast

Daarna bepaal je je vet: 0,8 tot 1 gram per kilo lichaamsgewicht, oftewel ongeveer 70 tot 90 gram voor een man van 90 kg. Ga hier niet onder zitten, want vet is de grondstof voor je hormonen — lees hoeveel vet per dag.

Stap 4: vul aan met koolhydraten

Koolhydraten zijn je sluitpost. Tel de calorieën van je eiwit en vet op en trek dat af van je dagdoel. Wat overblijft deel je door 4 — dat zijn je koolhydraten. Hoeveel dat ongeveer is en wanneer je ze eet staat in hoeveel koolhydraten heb je nodig.

Voorbeeld bij 2500 kcal: 180 g eiwit (720 kcal) + 80 g vet (720 kcal) = 1440 kcal. 2500 − 1440 = 1060 kcal, gedeeld door 4 = 260 gram koolhydraten.

Je macro's in één overzicht

StapRegelMan van 90 kg (2500 kcal)
1. CalorieënOnderhoud plus of min je doel2500 kcal
2. Eiwit1,6–2 g per kg180 g = 720 kcal
3. Vet0,8–1 g per kg80 g = 720 kcal
4. KoolhydratenRest gedeeld door 4260 g = 1060 kcal

Hoe strak moet je dit volgen?

Je hoeft geen apotheker te worden. Eiwit binnen 10 gram van je doel, vet binnen 10 gram en koolhydraten binnen 20 gram is ruim precies genoeg. Track de eerste 2 tot 4 weken alles in een app — daarna ken je je vaste maaltijden. Noten, olie en pindakaas blijf je wegen.

Veelgestelde vragen

Hoe vaak moet ik mijn macro's opnieuw berekenen?

Elke keer dat je 4 tot 5 kilo lichter of zwaarder bent, of als je weekgemiddelde 2 tot 3 weken stilstaat terwijl je nauwkeurig trackt. Voor de meeste mannen komt dat neer op één herberekening per 6 tot 10 weken. Verander dan één ding tegelijk, meestal 150 tot 200 kcal aan koolhydraten.

Wat als ik mijn calorieën haal maar mijn eiwit niet?

Dan lever je in op spierbehoud. Eiwit is de enige macro met een echt minimum: 1,6 tot 2 gram per kilo. Kom je structureel 40 gram tekort, voeg dan een shake van 25 gram en 200 gram magere kwark toe. Zie hoeveel eiwitten per dag voor de bronnen.

Tellen alcohol en vezels mee in mijn macro's?

Alcohol is geen macro maar levert wel 7 kcal per gram: drie bier is al ruim 450 kcal die je ergens vandaan moet halen, meestal uit je koolhydraten of vet. Vezels vallen onder koolhydraten en zijn al in dat getal verwerkt, dus je hoeft ze niet apart af te trekken.

Moet ik mijn macro's per maaltijd verdelen of alleen per dag?

Het dagtotaal is bepalend, maar eiwit verdeel je het beste over 3 tot 4 momenten van 30 tot 40 gram. Dat werkt beter voor spieropbouw en verzadiging dan 150 gram in één keer. Koolhydraten en vet mag je vrij over de dag schuiven, precies zoals het in je agenda past.

Werken macro's ook als ik gewoon met het gezin mee-eet?

Ja, en dat is juist de bedoeling. Je kookt hetzelfde gerecht en stuurt alleen op porties: een grotere eiwitbron van 150 tot 200 gram, ruim groente en een kleinere schep rijst of aardappelen. Zo hoef je geen aparte maaltijd te maken en klopt je verdeling alsnog.

Conclusie

Macro's verdelen is geen rekenkunde voor specialisten: bepaal je calorieën, zet eiwit en vet vast op basis van je lichaamsgewicht en vul de rest aan met koolhydraten. Doe dit één keer goed en je hebt een plan dat je spieren beschermt én je hormonen ondersteunt. Wil je flexibel blijven binnen die getallen? Lees dan flexibel diëten (IIFYM). Begin hier vandaag mee: pak je gewicht, reken in vijf minuten je drie getallen uit met de tabel hierboven en schrijf ze op.

“Ik hoef mezelf niet meer te verbergen. Ik ben fit, energiek, ik voel me vrij.”

Niels · −15 kg in een half jaar

VetverliesEnergieVaders
Gratis rekentool

Weet jij wat je lichaam per dag verbrandt?

Zonder dat getal is elk tekort een gok. Vul je gewicht, je stappen, je werk en je training in en je ziet in 30 seconden wat jij per dag nodig hebt, met je macro's erbij.

Wil je daarna dat iemand met je meekijkt, dan plan je onder je uitkomst meteen een gratis call met een missie coach.

Lees verder

Meer over voeding

Alle artikelen over voeding →